Quản trị

Term Sheet Explainer

Pre-money & Post-money Valuation

Pre-money là định giá công ty trước khi nhận vốn mới; post-money là pre-money cộng số vốn huy động. Đây là nền tảng để tính phần trăm sở hữu nhà đầu tư nhận được.

Ví dụ số

Pre-money 40 tỷ, gọi thêm 10 tỷ → post-money 50 tỷ. Nhà đầu tư sở hữu 10/50 = 20%.

Nội dung giải thích khái niệm chung, không phải tư vấn pháp lý. Điều khoản thật cần luật sư rà soát.

Hiểu công cụ Term Sheet

Term sheet là gì và vì sao từng điều khoản đều cần được đọc kỹ

Term sheet là văn bản tóm tắt các điều khoản chính của một khoản đầu tư, được hai bên thống nhất trước khi luật sư soạn hợp đồng chính thức. Văn bản này thường chỉ vài trang và phần lớn nội dung chưa ràng buộc pháp lý, nhưng các điều khoản trong đó sẽ được đưa gần như nguyên vẹn vào hợp đồng cuối cùng và chi phối quyền lợi của quý vị trong nhiều năm. Công cụ này giải thích các thuật ngữ thường gặp bằng ngôn ngữ phổ thông, kèm ví dụ tính toán cụ thể.

Dùng công cụ này khi nào

  • Khi nhận được term sheet đầu tiên và cần hiểu rõ nội dung trước lúc phản hồi nhà đầu tư.
  • Khi chuẩn bị đàm phán và muốn biết điều khoản nào ảnh hưởng nhiều nhất tới tỷ lệ sở hữu cùng quyền quyết định của đội ngũ sáng lập.
  • Khi so sánh nhiều đề nghị đầu tư có mức định giá gần nhau nhưng khác biệt ở các điều khoản kèm theo.

Cách tra cứu

Bước 1 — Nhập từ khoá vào ô tìm kiếm hoặc chọn thuật ngữ trong danh sách bên trái. Bước 2 — Đọc phần định nghĩa để nắm bản chất điều khoản. Bước 3 — Đối chiếu ví dụ bằng số để hình dung tác động tới tỷ lệ sở hữu và số tiền thực nhận. Bước 4 — Ghi lại các điều khoản còn chưa rõ và trao đổi với luật sư trước khi ký.

Ô tìm kiếm chấp nhận cả tiếng Việt không dấu, nên quý vị có thể gõ pha loang để tìm điều khoản chống pha loãng. Mỗi thuật ngữ đều kèm một ví dụ bằng số, vì tác động thật của điều khoản chỉ hiện rõ khi đặt vào tình huống cụ thể. Hai đề nghị có cùng mức định giá vẫn có thể mang lại kết quả rất khác nhau cho đội ngũ sáng lập.

Ví dụ: Hai đề nghị cùng định giá doanh nghiệp ở mức năm mươi tỷ đồng, một bên áp dụng quyền ưu tiên thanh toán một lần và không chia tiếp phần còn lại, một bên vừa nhận ưu tiên vừa chia tiếp theo tỷ lệ sở hữu. Khi doanh nghiệp được bán, phần đội ngũ sáng lập thực nhận ở hai trường hợp chênh lệch đáng kể, dù con số định giá ban đầu như nhau.

Thuật ngữ trong công cụ

Term sheetTerm sheet
Bản tóm tắt các điều khoản chính của khoản đầu tư: mức định giá, số vốn, loại cổ phần, quyền của nhà đầu tư và cơ cấu quản trị. Phần lớn nội dung mang tính nguyên tắc và chưa ràng buộc pháp lý, ngoại trừ các điều khoản về bảo mật và độc quyền đàm phán.
Định giá trước và sau đầu tưPre-money & post-money valuation
Định giá trước đầu tư là giá trị doanh nghiệp trước khi nhận vốn mới; định giá sau đầu tư bằng định giá trước cộng số vốn huy động. Tỷ lệ sở hữu của nhà đầu tư được tính trên định giá sau đầu tư, vì vậy hai bên cần thống nhất rõ đang trao đổi theo con số nào.
Quyền ưu tiên thanh toán khi thanh lýLiquidation preference
Quyền của nhà đầu tư được nhận lại vốn trước cổ đông phổ thông khi doanh nghiệp được bán hoặc thanh lý. Mức thông dụng là một lần số vốn đã góp; bội số cao hơn, hoặc cơ chế vừa nhận ưu tiên vừa chia tiếp phần còn lại, sẽ làm giảm đáng kể phần đội ngũ sáng lập thực nhận.
Chống pha loãng và quyền mua tiếp theo tỷ lệAnti-dilution & pro-rata rights
Hai điều khoản cùng nhằm bảo vệ tỷ lệ sở hữu của nhà đầu tư. Chống pha loãng điều chỉnh giá chuyển đổi có lợi cho nhà đầu tư nếu vòng sau được định giá thấp hơn vòng trước; quyền mua tiếp theo tỷ lệ cho phép họ góp thêm ở vòng sau để giữ nguyên tỷ lệ đang nắm giữ.
Thời gian trao quyền cổ phầnVesting & cliff
Cơ chế cổ phần của thành viên sáng lập và nhân sự chỉ thuộc sở hữu dần theo thời gian gắn bó, thông lệ là bốn năm với mốc tối thiểu một năm đầu tiên. Điều khoản này bảo vệ cả doanh nghiệp lẫn những người ở lại trong trường hợp một thành viên rời đi sớm.
Ghế hội đồng quản trị và quyền phủ quyếtBoard seat & protective provisions
Quyền của nhà đầu tư được cử người tham gia hội đồng quản trị, kèm yêu cầu phải có sự chấp thuận của họ đối với một số quyết định trọng yếu như bán doanh nghiệp, phát hành thêm cổ phần hay sửa đổi điều lệ. Đây là nhóm điều khoản chi phối quyền ra quyết định, không chỉ quyền lợi kinh tế.

Đọc kết quả thế nào

Chưa quen phần lớn thuật ngữ

Quý vị nên dành thời gian đọc hết các mục trong từ điển trước khi phản hồi nhà đầu tư. Việc đề nghị thêm thời gian xem xét là thông lệ bình thường trong đàm phán đầu tư.

Đã rõ định giá, chưa rõ quyền lợi

Nên tập trung vào nhóm điều khoản về quyền ưu tiên thanh toán, chống pha loãng và quyền phủ quyết. Đây là những điều khoản có thể thay đổi kết quả thực nhận nhiều hơn cả mức định giá.

Đã nắm toàn bộ điều khoản

Bước tiếp theo là gửi bản term sheet cho luật sư rà soát và lập danh sách điểm cần thương lượng. Mọi điều khoản đều nên được luật sư xem xét trước khi quý vị đặt bút ký.

Nội dung trong công cụ chỉ mang tính tham khảo, giải thích khái niệm chung và không thay thế ý kiến của luật sư đối với văn bản cụ thể của quý vị. Đây không phải là tư vấn đầu tư hay cam kết của Quỹ về khả năng cấp vốn.